Felsefe

14 Mart 2019

İdeal Toplum

İnsan, tarihin hemen hemen her döneminde topluluk olarak, becerebildiği ölçüde de toplum halinde yaşama gereksinimi duymuştur. Bununla birlikte insanın müşterek olarak yürüttüğü her yaşam formunda, gerek iş bölümü gerekse işbirliğinde olsun, tarihin her döneminde bir rıza ve itaat probleminin ortaya çıktığı sosyolojik bir vakıadır. Yönetim şekillerinin dönüşmesi, sınıfsal farklılıkların oluşması, iç ve dış alanlarda yürütülen savaşlara kadar aynı problemin varlığından kaynaklı birçok tarihsel fenomenin tespitini yapmak mümkündür. İtaat ve rıza […]
14 Mart 2019

Ütopya

Antik Yunan’da felsefe, Aristoteles’le sistematik bir bütünlüğe kavuşmuştur. Farklı disiplinler arasında birliği sağlayacak mantıksal bir yöntem uygulanmıştır. Aristo ile birlikte felsefe, düz yazı ile mantıksal ve tözsel tutarlılık içinde ussal bir anlatım kazanmıştır. Aristo öncesi filozoflar ve özellikle ön Sokratikler felsefeyi şiir biçimi ile ifade etmişlerdir. Aristo felsefesi katı cisim felsefesidir, uzayda yer kaplayan bir cismin “şimdi ve burada”ki konumunu töz ve ilinekler birliği yolu ile ussal kavrama taşımıştır. Antik […]
14 Mart 2018

Materyalizmin kalbinden Doğunun mistisizmine ulaşan yolcu: Hermann Hesse

Hermann Karl Hesse, (1877- 1962)  Almanya’da doğmuş İsviçreli yazar ve ressamdır. yüzyılınen önemli yazarlarından biri olan Hesse, roman, öykü, şiir, deneme alanlarında çok sayıda eser vermiştir. Yazar, 1946’da Nobel Edebiyat Ödülü, 1954’te de bilim ve sanat alanında Pour le MériteÖdülü’nü kazanmıştır. Bozkırkurdu, Siddharta, Peter Camenzind, Demian, Narziss ve Goldmund, Çarklar Arasında ve Boncuk Oyunu romanları yazarın tanınmış edebî eserleridir.[1]. Yazarın eserleri incelendiğinde, önce içinde bir huzursuzluk olduğu fark edilir, zamanla bu huzursuzluk, […]
14 Mart 2018

Çatal

Varoluş felsefesinin kurucularından olan Soren Kierkegaard, ilginç bir şekilde bir Pagan filozofu Sokrates üzerinden Hıristiyan Felsefesini anlamaya, yeni bir yorum getirmeye çalışmıştır. Her ikisinin de ortak noktası insan olmanın anlamını keşfetmeye çalışmaktır. Bunun için de uğrunda yaşayıp ölebileceği bir fikir arayışına girişmiştir. Bir balıkçı köyünde inzivaya çekildiğinde şunları yazar: “Ne bilmem değil, ne yapmam konusunda netleşmeye gereksinimim var. Bu, kaderimi anlama sorusu… Tanrı’nın benim ne yapmamı istediği, hangi hakikatin benim […]
11 Şubat 2018

Istırab ve Kurtuluş Arasında Ümit

Ümit ve Korku birbirinden ayrılmaları mümkün olmayan ve doğuştan gelen varoluşsal temel duygularımızdır. İnsanın ümitsiz yaşayamayacağını söylediğimizde bununla, ümitsiz insanın sadece “ruhsuz” ya da “ölü” olduğunu ima etmeyiz, aynı zamanda insanın ümitsiz olarak gerçekten yaşayamayacağını ve sağlığını ya da sıhhattini kaybedebileceğini de kastederiz, ancak yine de bu söylem, ümidin içeriğini belirsiz bırakarak, içeriğin ne ile doldurulacağını bize bırakır. Çünkü ümit söz konusu olduğunda her duyguda olduğu gibi düşünsel içerik başlangıçta […]
11 Şubat 2018

Büyük Umut / Homo Sapiensten Homo Logos’a

“… Her şey bu Logos’a göre olup bittiği.” -Heraklitos (1. Fragman)   1- En büyük umut “Homo-Logos” boşlukta mıdır? 2- Özgürlüğün zemini ıssız boşluk mudur? 3- Özgürlüğün zemininde yürünebilir mi? 4- Özgürlüğün zemini yürünebilir hale getirilebilir mi? Kavramsal (Logotik) düşünce özgür olmak için zorunludur, ama yaşamak için değil. Çünkü yaşamak için özgür olmak zorunlu olmadığı gibi gerekli bile değildir. Özgürlük istemi, çoğu zaman yaşamın önüne büyük bir engel olarak çıkar, […]
11 Şubat 2018

Aristotélēs’ten Atatürk’e…

Zamansız varlıktan, varlıksız zamana; oradan varoluşun zamanına; derken zaman-mekân-hareket üçlüsünün birbirinden bağımsız olmadığının gösterildiği günümüze dek zaman, İlkçağ filozoflarının da dâhil olduğu hararetli tartışma konularından birisidir. Aziz Augustinus’un “İtiraflar”ının, XI. Kitabı’nda ele alındığı biçimiyle zaman varlık ilişkisi, günümüzün zaman anlayışına öncül bir çalışma olarak görülebilir. İnsan algısından bağımsız bir zaman anlayışının olanaklılığını sorgulayan tanrıbilimci bu filozof, zamanı geçmiş, şimdi ve gelecek olarak ayırarak bilinçle olan ilişkisini ortaya koymuştur: Hatırlamayı geçmiş; […]
11 Şubat 2018

Umudun İnşası

Yeis: “Vâdî-i ye’se düşüp hîç ü hebâ olmayasın.” Şeyh Gâlib (1) “Gabriel Marcel, umutsuz kişi için zamanın akmadığını düşünür. Umutsuz kişi işlerin hep böyle devam edeceğine, değişmeyeceğine ve düzelmeyeceğine inanır. O, geleceği de sıkıcı şimdiki zamanın saf bir tekrarı olarak ön gören korkunç bir monotonluk âleminde yaşar ve umutsuzluk her şeyden önce kendisini bir ‘kapalılık’ tecrübesi olarak gösterir.” (2) Heraklitos’tan beri biliriz ki aynı suda iki kere yıkanamayız ya da […]
11 Şubat 2018

Felsefe Taşı: Kaybolan Kelime

Dünyada bir kriz yaşanıyor, biliyorsunuz. Bu kriz içinde, tabii ki nesnel koşullar var. Belirli bir çıkara bağlı davranışlar çeşitli ülkelerde sergileniyor ama bunun arkasında meşrûiyet zemini aramak için karşılıklı iki taraf, birtakım değerleri konu ediniyor ve bu değerler üzerine birtakım çatışmaların olduğunu söylüyor. Bunun bir de geçmişi var. Yapmış olduğumuz tüm çalışmalarda aşağı yukarı net bir ayrım olarak koymasak da, koymak istemesek de, dünyada, bir Doğu-Batı karşıtlığı, kültürel olarak ve […]