Kültür ve Toplumbilim

14 Mayıs 2017

Modern Fizik Ve Felsefe

Platon’dan günümüze insanı felsefe yapmaya yönelten şey, onun kendisini bir aradurum içerisinde görmüş olmasıdır. İnsanın, kendisini çevreleyen doğa ile kendisini aşan sonsuzluk (Tanrı) arasındaki sıkışık konumu, Plato ve Aristoteles’ten beri hep bir şaşkınlık ve merak konusu olmuştur. Aynı merak, nesne, olgu, olay ve giderek evren bilmecesi karşısında olduğu kadar, insanın kendi iç dünyasına yönelik olarak da duyulmuştur. Felsefe tarihini oluşturan olumlu olumsuz tüm çözüm denemeleri, hep bu arada kalmışlığı kavramaya […]
14 Mayıs 2017

Bilmeden İdeolojikleşmeye

Her şey bilmeye konu olabilir. Şu anlamda; hiçbir şey bilincin önünde bilinmez olarak kalamaz. Bilen özne olur ve bu evrensel özne olan tek varlık insandır. Bir şeyin bilinebilirliği onun halden hale geçmesine bağlı. Ama bu “geçişlerin” bir sistemi, zorunlu iç bağlantıları ve süreçleri olduğuna da bağlıdır. Bilme bu dönüşümlerin, süreçlerin ve zorunlu bağlantıların açığa çıkarılmasıdır. Öte yandan bunun gerçekleşmesi bilinçli öznenin yani insanın eylemini gerektirir. İnsan eylemliliği ile önüne aldığı […]
14 Mayıs 2017

Ana Tanrıça Kültü

“Bir zamanlar, Gökler, denizler ve kayalar, Birbirlerinden ayırt edilemeyecek halde imişler. Fakat birdenbire ortada bir musiki ötmüş; Gökler ve denizler gene bir kâinat teşkil etmekle beraber birbirinden ayrılmışlar. O esrarengiz mûsıkî, Kybele’nin doğduğunu ilân ediyormuş. Onun sembolü de ay imiş.” İlk insan topluluklarının anaerkil düzende bir yaşantılarının olup olmadığı 19. yüzyıldan günümüze dek hâlâ tartışılmakta olan bir konudur (1). Bachofen, 1861 yılında yayınladığı “Analık Hakkı” (Das Mutterrecht) adlı eserinde, insanlık […]
14 Mayıs 2017

Can Gülüm (Hampartsum)

Paskalya’nın (Surp Zadik’in 40. Günü) Kristos’un Göğe Yükseliş (İsa’nın Göğe yükselişi) olarak geçer. Bu tarihlere denk düşen ilk Pazar gününe kadar yapılan kutlamaya “Can Gülüm” denilmektedir. Ermeni kültüründe Vicag (niyet) ismi ile de anılan bu geleneğin eski zamanlarda nasıl karşılandığı ve kutlandığına dair Sarkis Seropyan şöyle diyor; “O dönemlerde bahara giriş bir başka neşe, bir başka coşku ile kutlanırdı. Hampartsum’da dağ taş, yayla vadi, her yer coşkulu gençlerle şenlenir, ışıldardı. […]
13 Mart 2017

İlk Ve Orta Öğretimde Felsefe Dersleri Alan Çocuklar Fark Yaratıyor

Dünyanın her yerinde ilk ve orta öğretim düzeyindeki okullar, STEM alanlarında (Science-Bilim, Technology-Teknoloji, Engineering-Mühendislik, Mathematics-Matematik) 21. yüzyılın standartlarını karşılayıp karşılayamadıkları konusundan durmak bilmeyen, amansız baskılarla yüzleşiyor. Pek azı bu alanların dışında kalan felsefeyi konu ya da dert ediniyor. İngiltere’de tam da bu alanda yapılan son çalışmayı inceledikten sonra bu bakış açısı tamamen değişebilir. Education Endowment Foundation (EEF) tarafından gerçekleştirilen çalışmada, bir yıl boyunca haftada bir kez 40 dakika süreyle katıldıkları felsefe […]
13 Mart 2017

Hint Sanatı

Geçmişten günümüze dünyanın birçok yerinde olduğu gibi Hindistan topraklarında da tarihi etkileyecek sınırsız sayıda sanat eseri ve sanatçılar var olmuştur. Bu büyük uygarlığın yüzyıllarca dönüştürerek sürdürdüğü felsefe, din, ideolojilerini yansıtan sanat eserlerini incelemek ve açıklamak için yine yüzyıllara ihtiyacımız olacak fakat genel bir bilgi elde etmek için Hint sanatını anlamamıza yardımcı olan, bilinen ilk kaynakları inceleyerek başlamak günümüzdeki etkileri az çok görebilmemizi sağlayacaktır. Tarih öncesi dönemlere bakıldığında, Hindistan alt kıtasında taş […]
5 Şubat 2017

Çocuklardaki Kaygı İle Ebeveyn Tutumları Arasındaki İlişki

Kaygı iç ve dış dünyadan kaynaklanan bir tehlike olasılığı ya da kişi tarafından tehlikeli olarak algılanan bir durum karşısında yaşanan bir duygudur. Kişi kendisini bir alarm durumu içinde hisseder. Endişe, gerginlik, kendini rahatsız hissetme, güvensizlik, panik, şaşkınlık, tedirginlik, berrak düşünememe, ağız kuruluğu, baş ağrısı,  bulantı, çarpıntı, güçsüzlük, iştahsızlık, kan basıncı düşmesi ya da yükselmesi, kas gerginliği, mide bağırsak yakınmaları, solunum sayısında artma, terleme, titreme, uykusuzluk gibi belirtilen ruhsal alandan bedensel […]
29 Ocak 2017

Luvi Geleneği

Tarihçiler, M.Ö. üçüncü bin yılın sonlarına doğru, Anadolu’da Hint-Avrupa dil grubu içerisinde değerlendirilen üç gruptan bahseder. Orta ve Doğu Anadolu’nun kimi bölgeleri, Kızılırmak Nehri’nin güney kıyısında kalan Naşa (Kaneş) te konuşulan Neşa Dili (Nesice-Hititçe), Hatti bölgesinin kuzey batısında yer alan Palaların dili ve Batı ve Güney Anadolu’da Luvilerin konuştukları Luvi Dili. Luviler üzerine tarihçilerin çalışmalarını yürüttüğü temel kaynaklar Hitit kaynaklı Hattuşaş verilerinden oluşmaktadır. Araştırmacıların ulaşabildiği en eski Luvi izleri Kültepe-Kaneş’teki […]
25 Ocak 2017

Sınırları Algılamak ve Aşmak

Bu yazıda amacım antropolojik/sosyolojik bir yaklaşımla insanın sınırlarını ve sınırlılık halinin yabancılaşma ile ilişkilerini irdelemektir. Sınırları aşmak için ne gerektiği konusuna ufak da olsa bir ışık tutmaktır. Tüm canlı türleri arasında, doğduğu haliyle bu doğada var olamayacak tek tür insandır. Doğduğu haliyle yaşamını sürdüremeyecek olması, insanın ilk sınırıdır. Öte yandan, diğer türlerden önemli bir farkla doğuyor -son derece gelişmiş bir sinir sistemi ile-. Doğduğu an, bu koşullarda var olamayacağını fark […]