Dünyadaki tüm halkların bir geçmişi vardır ama kimilerinin yalnızca geçmişi, kimilerinin ise bir tarihi vardır. Tarih bilinci ve toplumsal hafıza, geçmişteki olay ve olguların bir envanterini çıkarmakla oluşmaz. Diğer yandan geçmişin kahramanlıkları ve başarılarının anımsanmasıyla da oluşmaz. Tarih bilinci şimdiden kalkarak, bir gelecek tasarımı için geçmişin eleştirel bir değerlendirmesini yapmakla [...]

İstanbul Arkeoloji Müzeleri’nde üç saat geçirdim. Yetmedi. Zaten böyle bir müzeyi üç saatte gezip bitirmek mümkün mü? Bir salondan diğerine geçerken yalnızca eserlerin değil, zamanın da içinden geçiyorsunuz. Bir heykelin karşısında Antik Yunan’dasınız, birkaç adım sonra Babil’e, ardından Mısır’a, Fenike’ye, Anadolu’ya uzanıyorsunuz. Ama bugün müzede yalnızca tarihe bakmadım. Eserlere biraz [...]

Tegâbün[1] Sûresi 64/14-15. Âyetleri Üzerine “Hikmetli oğul babasını sevindirir; akılsız oğul ise annesine kederdir.”[2] Kral Süleyman Kur’an-ı Kerîm kendi ifadesiyle apaçık ve anlaşılır bir kitaptır. Bu açık bir manifestodur ve bu iddiaya göre onu okuyan herkes zorlanmaksızın onu anlayabilecektir.[3] Metne daha derin yaklaşanlar, bu apaçık anlamın geçerliliğini inkâr etmezler ama [...]

Uyarı: Bu yazı, 2026 yılında vizyona giren Christopher Nolan’ın yönettiği The Odyssey hakkında sürprizbozan içermektedir. Christopher Nolan'ın The Odyssey'ini izledikten sonra ilk iş yolculuğun güzergâhını çıkardım. Sonra düşüncelerimi de yazınca yıllardır yolumu aydınlatan bir dostum yayımlanmasını önerdi. Sorumluluk duygusuyla filmi ikinci kez izledim ve ayrıntılardan büyük zevk aldım. [...]

Her şeyi ölçmeye çalıştığımız bir dönemde yaşıyoruz. Beynimizin kaç milyon nöron taşıdığını biliyor, genomun harflerini tek tek diziyor, kalp atışlarımızı saniyesi saniyesine kaydeden akıllı saatleri bileklerimizde taşıyoruz. Bu telaş ve hız çağında insana dair her şeyi bir veriye, bir sayıya ve grafiğe indirgedik. Tabii hâlâ verilere dökemediğimiz şeyler de var; [...]

Doğuş No: 0640 "Ne kadar medhetsek, az…" Birinci Dörtlük Ne kadar medhetsek, az… Hakikat hiç pas tutmaz; Bu “gönül ağacı”nda Her kuş yuva yapamaz. Açıklama İsmail Emre bu Doğuşa, hakikatin değişmezliği ve insanın hakikati taşıyabilme kabiliyeti üzerine dikkat çekerek başlamaktadır. “Hakikat hiç pas tutmaz.” sözü, hakikatin zamana bağlı olarak eskimeyeceğini, [...]

Özet İtalyan sanatçı Michelangelo'nun Sistine Şapeli tavanındaki "Âdem'in Yaratılışı" freski, ilk insanın yaratılışını hem tıbbi hem de ezoterik boyutlarıyla ele alan eşsiz bir şaheserdir. Literatürde bu eserdeki beyin kesitini andıran bölüme yerleştirilmiş 12 insan figürünün ne anlama geldiğine dair kapsamlı bir değerlendirme bugüne dek yapılmamıştır. Bu çalışmada söz konusu 12 [...]

Yukarısı nasılsa öyledir aşağı, Misal ona yedi renkli gök kuşağı. Aslı hem beyaz hem de siyahtır, Biri evden kovar, biri açar kucağı… Bilgeliğin 7 Sütunu “Yukarıdaki neyse aşağıdaki odur der kadim öğretiler.” Yani evreni tanıma amacıyla çabaladığımız uzun çağlar boyunca edindiğimiz bilgiler bize evren ve insanın aslında birbirinden soyutlanarak ele [...]

Geçtiğimiz 29 Ekim’de Cumhuriyet’in 102. yaşını kutladık, 10 Kasım’da ise Atatürk’ün ölümünün 87. yılının yasını tuttuk. Atatürk’ün emaneti Cumhuriyet sadece “bir yönetim şekli” demek değil. Felsefeci Taylan Altuğ’a göre de Cumhuriyet sözcüğü sırf bir yönetim şeklini imlemez, çok daha büyük, çok daha öte bir anlam ifade eder ve bu anlam [...]