Tanrıbilim

19 Kasım 2016

Hakikati Kavrayış – Aydınlanma

Gotama, sonradan Bodhgaya denilen Uruvela’da dinsel açıdan yetişirken, bir assatha ya da incir ağacının (Skr: aşvattha; ficus religiosa)* altında Budha olarak aydınlanmaya ulaşmıştır. Onunkine tam ve aşılmaz aydınlanma (abhisambothi)* denir. Felsefi açıdan bu, onun hayatının en önemli olayıydı. Gotama, bothi (bodhivrkşa, bodhidruma) ağacının altında aydınlandıktan sonra, Varanasi (Benares) yakınlarında, İsipatana’daki Geyik Parkı’nda ilk vaazını verdi. İlköğretim faaliyetleri Racagaha’da odaklanmıştı. Çeşitli Vinaya metinleri Budha’nın hayatındaki bu dönemi anlatır. Başlıcaları şunlardır: 1. Pali dilindeki Vinaya (Vinaya-Pitaka), Mahagava, 2. Ssu-fen-lü 31-33 fasikül, Budha’nın Şakya kabilesinin atalarına […]
19 Kasım 2016

Evrensel Bilgeliğin Sembolü Süleyman

Süleyman ismi, sırası ile ve bir arada ışık, ihtişam ve hakikat anlamına gelen 3 heceye bölünebilir. Sol-om-on şu halde Moriah dağının yamacındaki taştan tapınak, Süleyman tapınağı “Sonsuz Işığın Evi”nin dünyasal sembolüdür. Gizem öğretilerine göre Süleyman’ın 3 tapınağı vardır. Tıpkı 3 usta, 3 tanık, 3 dönüşüm çadırı olduğu gibi… İlk tapınak evrenin büyük evidir, bunun ortasında güneş “Sol” altın tahtında oturur. Zodiak’ın 12 burcu kalfalar olarak ışıldayan efendilerinin etrafında toplanır. Bu […]
19 Kasım 2016

Ramayana Destanı

Astronomi (gökbilim) profesörü George Lemaitre, yaptığı araştırmalarda evrenin sürekli genişlediği ve geçmişte gezegenlerin daha sıkışık bir durumda olduğu düşüncesi ile evrenin bir başlangıcının olduğu görüşünü açıklamıştır. 1927 yılında “Büyük Patlama Teorisi”ni ortaya koyarak, evrenin yaklaşık 14 milyar yıl önce büyük patlama ile oluştuğu sonucunu çıkarmıştır. Bununla beraber hâlâ bu konu ile ilgili açıklanamayan, örneğin büyük patlamada neyin patladığı, patlamadan önce ne olduğu gibi birçok soru merak konusudur. Bu soruların cevapları […]
19 Kasım 2016

Hermenötik, Tipoloji ve Hüküm

Bir kutsal metni anlamlandırabilmenin yolu, yine ve ancak kendi içinde işaret ettiği anlayış yönteminde saklıdır. Örneğin Tora’daki kronolojik anlatımın ardında, okuyan, kendine ait olanı bulup çıkarmalıdır. Kitaba inanan (mümin) ile onda kendini arayan (talip) için ayrım bu noktada tezahür eder. Bu mânâ itibariyle Tora hermenötik (tevil), İncil tipolojik (tevhîd) ve Kur’an hükmi (hikmet) kitaplardır. Tora’nın anlatımında muntazamlık vardır. Kronolojik bütünlük okuyucuya kendini rahat hissettirir. İçinde anlam kargaşası veya karanlıkta kalan […]
19 Kasım 2016

Geri Dönüp Bakmamak

Araf, en yüksek yerdir ve ancak irfâniyetle kazanılır. [1] Tora, Sodom ve Gomorra’yı yok etmek için inen meleklerin Lut’un yanına gitmeden önce İbrahim’e uğradıklarını anlatır. Melekler burada konaklarlar ve İbrahim onları tüm cömertliği ile ağırlar. Ardından İbrahim’in yanından ayrılıp Sodom’a, günahkâr şehre yönelirler. Midraş’a [2] göre Lut, yaşadığı şehre ulaşan insan sûretindeki meleklerin sokakta bir oraya bir buraya gidip geldiğini görür. [3] Onların orada ne yaptıklarını anlamaz, ama İbrahim gibi […]
19 Kasım 2016

Amitay oğlu Yunus

İbranice Amitay, Emet kelimesinden türetilmiş bir isimdir. Emet, hakikat anlamına gelir. Amitay ise hakikatten veya hakikatin anlamlarını taşır. Amitay oğlu Yunus isminin “Hakikatin oğlu Yunus” mânâsına geldiği düşünülebilir. Yunus’un taşıdığı hakikat, kendini arayan insana öz varlığının rubûbiyetten (Rab) seslenişi gibidir. İnsan, Allah’ın sevgilisidir. Allah’ın bu sevgisi insanın sırrını taşır ve insanı insan yapan bu sırra kulak vermesidir. Yunus’a Rabbinden gelen sözün sırrı budur. İnsan, derin ve karanlık uykusundan uyanmalı, kendini […]
19 Kasım 2016

Başlangıçta

“Bereshit Bara Elohim Et HaShamaim ve Et HaEretz” [1] Tora’nın ilk cümlesi Tanrı’nın başlangıçta Gökleri ve Yeri yarattığı bilgisi ile başlar. Düz anlamı bakımından bu bir durum bildirmesidir. Bu bildirime göre Tanrı (Elohim) dolaysızca vardır ve yaratışın ilk eylemi olarak Gökleri ve Yeri var eder. Bir görüşe göre bu edim bir yaratmadır, bir diğer görüş ise bunun bir halk ediş, yani var olana şekil vermek olduğu fikrindedir [2]. Felsefi açıdan […]
19 Kasım 2016

Yeruşalim

Ne mutlu barışı sağlayanlara! Çünkü onlara Tanrı oğulları denecek. [1] İşte, sana bir oğul doğacak, o barış adamı olacak; ve ona etrafındaki tüm düşmanlarından rahat vereceğim; onun adı Süleyman olacak ve onun günlerinde İsrail’e selâmet ve sükûn vereceğim.[2] Yeruşalim zahiri haritaların göstermediği, Allah’ın mübarek kıldığı toprağın adıdır. Onu kutsal yapan ne bir kavim ne de tarih kitaplarıdır. Yeruşalim, isminin mânâsı ile mukaddestir. Ve bu mânâ ile kutsanmıştır toprak; mübarek kılınmış […]
18 Kasım 2016

Vedantik Hinduizm İçindeki İnanç Tipleri

James L. Cox’un “Kutsalı İfade Etmek” adlı kitabından özetleyen: Sadık Acar Vedanta, kelime olarak “Vedaların Sonu” anlamına gelir. Yaklaşık M.Ö. 6. yüzyıl civarında ortaya çıkan Hinduizm’in felsefi tipine gönderme yapar. Vedalar, Hinduizm’in bütün şekilleri için otorite kabul edilen yazılı kutsal metinlerdir. Vedalar’ın içindeki edebiyat çok büyüktür ve Aryan halklarının merkezi Asya’dan yaklaşık M.Ö. 2000 yılı civarında Indus Vadisi’ne dalgalar halinde gelmesinden sonraki bin yıldan daha uzun bir sürede geliştirilmişlerdir. Vedalar […]