Haluk Berkmen

19 Kasım 2016

B Harfinin Gelişimi

B harfinin kökeni Ön-Türk UB / BU olarak okunan damgaya kadar uzanır. Resimde üstte Orhon abecesinde kullanılmış olan iki değişik B harfini görüyoruz. Solda görülen işaret BU veya UB damgası, ortada B2 olarak belirtilen ince sesli B hecesi (Be, bi, bö, bü) ve onun sağındaki kalın seslilerle okunan Bi hecesi (ba, bo, bu, bı) görülüyor. En sağda görülen ve günümüzde kullanılan Latin abecesine ait küçük “b” harfinin Bi ile benzeşimi […]
19 Kasım 2016

And-İçme Kadehleri

İslamiyet’ten önce tüm Türk toplumlarında and-içme törenleri önemli yer tutardı. Bahaeddin Ögel, “Dünden Bugüne Türk Kültürünün Gelişme Çağları” adlı eserinde (Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı Yayını, İstanbul 2001) şu ifadeleri kullanmaktadır (sayfa 292): “Yüeçi kralının başı altınlatılıp and kadehi yapıldı. Büyük devlet akit ve andları bu kadehle yapıldı. Göktürk devleti kendisini eski Juan-Juan devletinin mirasçısı olarak gördü. M.Ö. 43 yılında Hunlar ile Çin elçileri arasında andlasmalar “and kadehi” ile yapıldı.” Bu […]
19 Kasım 2016

Hermes Öğretisi

Hermes öğretisi seçilmiş kişilere inisiyasyon (uyumlama) yöntemiyle aktarılmış olan kadim dönemin en önemli kozmogonik sistemidir. Kozmogoni sözü Yunanca Kozmos (düzen) ve Gnosis (sezgi ile elde edilen bilgi) sözlerinden oluşmuş, evrenin ve evrende görülen düzenin sezgisel oluşumunu içeren bilgi bütünüdür. Kozmogoninin başlangıcını kadim Asya kökenli Ön-Türk kültüründe aramak gerekir. Kadim kültürlerin çoğu panteist idi. Yani, çok tanrılı bir dini inançları vardı. Doğada gördükleri pek çok oluşuma hâkim olan tanrılar bulunduğuna inanıyorlardı. […]
19 Kasım 2016

Dört Boyutlu Yabancılaşma

Bu yazıda yabancılaşma kavramını bütünsel bir bakışla incelemek istiyorum. Yabancılaşma kavramının Sosyolojik, Ekonomik, Kültürel ve Psikolojik Yabancılaşma olarak tanımlanabilecek olan dört farklı boyutu vardır. Ancak bu boyutlar iç-içe geçmiş durumda, karmaşık ve girift bir ilişki içindedirler. Karmaşık yapısına rağmen yabancılaşmanın bilimsel açıklamasını da yapmanın mümkün olduğu görüşündeyim. Bilimsel yorumuna geçmeden önce yabancılaşmanın farklı boyutlarını inceleyelim. Sosyolojik Yabancılaşma: Belli bir insan grubu kendi ülkelerini terk edip farklı bir ülkeye yerleşmeye gittiklerinde […]
19 Kasım 2016

Güneş Kültü ve Tanrıçalar

Orta Asya bölgesinde yaşayan yarı-göçer Ön-Türk boylarının inancında güneş önemli bir simge oluşturuyordu. Genelde din sayılmayan bir inanç sistemine “kült” adı verilmektedir. Bu tanım içinde belli bir dönemde ve belli bir coğrafyada yaşamış olan bir toplumun yerel tanrıları, tanrıçaları ve çeşitli simgeleri ele alınıp incelenir. Kült kavramı ile yerel özellikler içeren dini törenler, töreler ve simgeler kastedilir. Göğe büyük önem veren ve Gök Tengri’yi tanrılar tanrısı olarak gören Ön-Türk insanları […]
30 Ekim 2016

Uygarlıklar Arasında Toplum

Bilgi-Varlık ikilemi, üzerinde durulması gereken bir konudur. Bu ikilemin önemi şu sorudan dolayıdır: “Önce bilgi mi gelir? Varlık mı?” Maddeci bakış önce varlığın, yani çevrenin, doğanın ve tüm varlık alanının geldiğini iddia eder. İdealistler ise düşüncenin ve onun ürünü olan bilginin önce geldiğini iddia ederler. Benim görüşüm bilgi ile yaşamın iç içe olduğu ve kitabî bilginin büyük çapta yetersiz birçok durumda gereksiz olduğudur. İnsan bir çevre içinde doğar ve büyür. […]
27 Ekim 2016

Gizemli Etrüsk Dili

Etrüsk kültürü ve dili üzerine 1927’den beri İtalya’nın Floransa kentinde ciddi bilimsel çalışmalar yapılmaktadır. L’İnstituto di Studi Etruschi ed Italici her yıl Studi Etruschi adlı bir dergi yayınlamakta, en son buluşların tartışıldığı kongreler ve bilimsel toplantılar düzenlemektedir (1). Etrüsk halkı hakkında bilinen, İtalya’nın şimdiki Toskana bölgesinde yaklaşık M.Ö. 1000 ile M.Ö. 100 yılları arasında yaşamış oldukları ve birçok kültür eseri bıraktıktan sonra tarih sahnesinden silinip Romalılara karışmış olduklarıdır. Etrüsk ülkesi […]
26 Ekim 2016

Paralel Evrenler

   • Yaşadığımız 3-boyutlu evrenle hem iç içe olan hem de onu kapsayan farklı bir evren var mıdır?    • Varsa özellikleri nedir? Görülebilir mi?    • Bu paralel evrenin görüntüsü nasıldır?    • Algıladığımız fizik evrenden farklı bir evrenle etkileşmek mümkün müdür?    • Hangi yetilerimiz bu etkileşmeyi sağlamaktadır?  Paralel Evren konusuna girmeden önce kendi evrenimizi anlamamızda yarar vardır. Bizim evrenimizde 3-boyutlu uzay içinde yaşadığımızı biliyoruz. Ancak, bu bir […]
25 Ekim 2016

Postmodern Bakış

Avrupa’da 17. yüzyılda gelişen Aydınlanma dönemi düşünürleri, aklın ve mantığın esas -hatta tek- ölçüt olması gerektiği görüşünü savunmuşlardır. Akıl ve mantığı her türlü bilginin şekillendiricisi olarak kabul etmek felsefi bir bakıştan çok, bir ideoloji olmaktadır. Zira ideoloji, kısıtlayıcı, doktrine dayalı, tek yönlü bir bakış açısıdır. 17. yüzyıla kadar din ideolojisi her türlü dünyevi ve uhrevi yaklaşımın en önemli ölçütü iken, 17. yüzyıldan itibaren sezgiler ve içe bakış küçümsenmiş, onların bilimde […]