Bertan Başak

10 Ocak 2020

Emin Belde Neresi?

İnsanoğlu aklı ve geliştirdiği teknolojiler sayesinde, artık doğa karşısında kendisini çaresiz hissetmiyor. Ancak insanın, insan karşısında kendini emniyette hissettiğinden söz etmek de her zaman mümkün değil. Kişi haklarını konu edinen ilk yazılı belge olarak kabul edilen Hammurabi Kanunları’ndan bu yana neredeyse 4.000 yıl geçti. II. Dünya Savaşı sırasında ölen insan sayısı ise Hammurabi Kanunları’nın yazıldığı dönemdeki dünya nüfusunun neredeyse iki katı. Bu bile, kendimizi güvende hissetmek adına daha çok yolumuz […]
11 Nisan 2019

Platon’da İdealar Kuramı

Platon’un İdealar Kuramı’nı geliştirmeye başlaması, Yunan sitelerinde bozulma ve çürümenin yaşandığı bir döneme karşılık geliyor. Darbeler, karşı darbeler, savaşlar, ittifaklar ve yeni ittifaklarla geçen bu dönemin sonunda da Makedonya Krallığı, Yunan sitelerini bir bir ele geçirmeye başlıyor. Platon, söz konusu bozulma ve çürümenin sadece siyasal ve sosyal alanda olmadığı, arka planda daha köklü bir alanda yani fikrî ve ahlakî alandaki bir kaosun bu yıkıma yol açtığı kanaatinde. İdealar Kuramı’nı geliştirmesine […]
14 Mart 2019

Yeryüzü Cenneti Mümkün mü?

İdeal bir ülke olarak önerilen Platon’un “Devlet” adlı eseri ilk ütopya örneklerinden biri sayılır. Bireyin olmadığı, toplum üyelerinin olduğu bu ülkede aslolan toplumun güvenliğini ve birliğini sağlamaktır ve toplum daha çok bir organizma olarak görülmektedir. Thomas More’un “Ütopya”sı (1516) ideal bir toplumu tarif etme çabası olarak Platon’un Devlet’ine benzese de Devlet’ten farklı olarak sınıfsız bir toplumu tasvir etmektedir. Para ve mülkiyetin olmadığı bu ülkede, her bir yurttaş üretimle meşguldür. More’un […]
11 Şubat 2018

Umudun İnşası

Yeis: “Vâdî-i ye’se düşüp hîç ü hebâ olmayasın.” Şeyh Gâlib (1) “Gabriel Marcel, umutsuz kişi için zamanın akmadığını düşünür. Umutsuz kişi işlerin hep böyle devam edeceğine, değişmeyeceğine ve düzelmeyeceğine inanır. O, geleceği de sıkıcı şimdiki zamanın saf bir tekrarı olarak ön gören korkunç bir monotonluk âleminde yaşar ve umutsuzluk her şeyden önce kendisini bir ‘kapalılık’ tecrübesi olarak gösterir.” (2) Heraklitos’tan beri biliriz ki aynı suda iki kere yıkanamayız ya da […]
5 Şubat 2017

Nereye Dönsem Ardımda Ölüm

“Ben bir gün giderim ki neyim kalır Eksik bıraktığım her şeyim kalır.” Turgut Uyar (Uyar, 2011) Gündelik uğraşlar ve yapıp etmelerimiz ya da Heidegger’in diliyle ilgilenim (besorgen), ‘Dünyaya doğru olmaktır’. Gündelik uğraşlar hiç bitmez; vapura yetişiriz, yarınki toplantı için bir sunum hazırlarız, yeni bir ayakkabı alırız, hafta sonu hangi filmi izleyeceğimizi, yazın tatile nereye gideceğimizi planlarız, ne zaman ütü yapacağımızı düşünürüz, derken bir çay daha koyarız. Farkında olsak da olmasak […]